НА РУССКОМ

Уран зохёолшо, ирагуу найрагшад

Бадлуев Шираб-Сэнгэ

Бадлуев Шираб-Сэнгэ
  • СССР-эй уран зохёолшодой гэшүүн
Шираб-Сэнгэ Бадлуевич Бадлуев Шэтын хизаарай Агын Буряадай автономито тойрогой Зугаалай нютагта түрэһэн юм. Тэрэ нютагайнгаа долоон жэлэй һургуули дуүргээд, удаань Агын дунда һургуулида һуралсалаа үргэлжэлүүлһэн байна.

Бүри эдир наһанһаа шүлэг бэшэжэ эхилһэн ерээдүйн уран зохёолшо 1937 ондо аймагайнгаа һурагшадай дунда үнгэргэгдэһэн уран зохёолой конкурсдо илажа, А. Пушкинэй нэрэмжэтэ стипендиадай үндэр нэрэ зэргэдэ хүртөө һэн.

Шираб-Сэнгэ Бадлуев дунда һургуули дүүргэһэнэйнгээ удаа Улаан Армида татагдажа, Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнда хабаадаһан намтартай. Дайнай һүүлдэхи жэлнүүдтэ тэрэ шахтёроор, модо отологшоор, эхин классуудай багшаар, аймагай соёлой таһагые даагшаар хүдэлһэн байха юм.

Хори һайса гараһан хойноо зохёолнуудаа бэшэжэ эхилһэн байна. Тэрэнэй рассказуудай түрүүшын ном «Жаргалтай хүн» гэжэ нэрэтэйгээр 1960 ондо хэблэгдээ һэн. Удаадахи жэлнүүдтэнь «Сэбэр басагад», «Түрэһэн үдэр», «Сагаан тала», «Жаргалтайш даа, Сэдэлмаа» гэжэ нэрэтэй повестьнууд Буряадай номой хэблэлээр барлагдан гараа һэн. Эдэ повестьнуудай олонхинь сэтгүүлнүүдтэ хэблэгдэһэн, республикын болон түбэй хэблэлнүүдтэ һайн сэгнэлтэ абаһан байха юм.

Уран зохёолшын һүүлэй жэлнүүдтэ бүтээһэн эгээл ехэ захатань гэхэдэ «Хүнэй шарай», «Түхэреэн жэл» гэһэн романуудынь болоно.

1980 ондо «Сад дүрөө» гэжэ нэрэтэй шог ёгто рассказуудайнь суглуулбари Буряадай номой хэблэлээр гараһан байна. Ш-С. Б. Бадлуев СССР-эй Уран зохёолшодой холбооной гэшүүн байгаа.