Театрай уралиг

Анханай гуримаар хүдэлнэ

4 февраля 2021

91

Үнгэрhэн 2020 оной арбан hарын туршада хүдэлөөгүй Буряад Уласай театрнууд ба кинозалнууд анханайнгаа гуримаар хүдэлжэ эхилэнхэй. Гансал Роспотреб-хиналтын эрилтэнүүдэй ёhоор харагшадай танхимай hууринуудай 50 хубинь дүүргэгдэхэ болоно.

2020 оной хугасаада манай ниислэлэй театрнууд зохёохы ажалаа зогсоогоогүй, зүжэгүүдые найруулжа байгаа. Энэ талаар яhала амжалта туйлагдаа гээд тэмдэглэлтэй.

Жэшээнь, хүүхэлдэйн «Үльгэр» театр Бүхэроссиин «Арлекин» гэжэ урилдаанда илалта туйлаа. Бүхыдөө ороhон 140 мэдүүлгэ сооhоо 9 ажал түгэсхэлэй шатада гараа. Манай театрай дурадхаhан «И звали его Домино» гэжэ зүжэг «Эрхим гэрэл тааруулга», «Эрхим хатар табигша», «Эрхим найруулагша», «Зүжэгшэдэй эрхим бүлгэм» гэhэн дүрбэн шэглэлээр илажа гараhан байна. Амаршалнабди!

Ородой Холбоото Уласта ехэ хүндэтэй «Алтан баг» гэжэ шанда манай хоёр театрай ажал дэбжүүлэгдээ hэн. Х.Намсараевай нэрэмжэтэ Буряад драмын театрай найруулhан «Аламжа» зүжэг хадаа «Драмын зүжэг. Томо түхэлэй тоглолто», «Эрхим найруулагша», «Эрхим уран зурааша» гэhэн гурбан шэглэлээр шалгараа бэлэй.
Үнгэрhэн зуун жэлэй эхиндэ элитэ буряад эрдэмтэн Цыбен Жамцарано Алайрай болон Худайн голнуудаар hэтэ ото ябажа, хэмжээгээрээ, удха шанараараашье аргагүй баян буряад аман зохёол бэшэжэ абаhан алдартай. Ёлбон Шалбаков үльгэршэнhөө тиихэдэ бэшэжэ абаhан «Аламжа Мэргэн» гэhэн үльгэрэйнь удхаар бэлдэгдэhэн Буряад театрай зужэгые Москваhаа уригдаhан А.Устинов найруулаа hэн. Уран зураашан А.Бубнова, хүгжэм зохёогшод А.Дружинина, Ю.Банзаров, хатар найруулагша А.Кадрулева, театрай зүжэгшэд уран абьяас бэлигээ энэ зүжэгтэ гэршэлээ бшуу.

Н.Бестужевай нэрэмжэтэ Ород драмын театрай бэлдэhэн «Үер» гэжэ зүжэг мүн лэ энэ ехэ урилдаанай удаадахи шатада хабаадахыень жюри шэлэн абаhан байна.

2021 оной хабараар «Алтан баг» шангай дүнгүүд согсологдохо юм. Буряад ороной театрнуудай зүжэгшэдтэ амжалта хүсэел даа!

Пандемиин үедэ олон зохёохы бүлгэмүүд онлайн аргаар ажалаа ябуулжа байгаа. Жэшээнь, дуу хатарай «Байгал» театр онлайн аргаар харагшадтайгаа харилсажа, шэнэ тоглолтотойгоо танилсуулха гэжэ оролдоо. Улаан-Үдэ шадарай үзэсхэлэн hайхан байгаалиин оршомдо буулгаhан видео-тоглолтыень олон мянган зон хаража, хужарлаа hэн.

«Байгал» театр буряад арадай үндэhэн соёлой гол зүйл болохо үльгэрнүүдые дахин шэнээр зоной дунда тараахын, шэнэ сагай үльгэршэдые hурган хүмүүжүүлхын тула «Үльгэртэ хүрэхэ зам» гэжэ тоглолто бэлдээ hэн. Буряад Уласай Соёлой яаман «Байгал» театрай шэнэ түсэл дэмжэжэ, энэ тоглолтын бэелүүлгэдэ тусхай грант үгэhэн байха юм. Мүнөө сагай эрилтэдэ тааруулжа, буряад үльгэрнүүдые оркестрэй болон гитарын хүгжэм доро гүйсэдхэhэн байна. Буряадай үндэhэтэнэй оркестрэй хүгжэм доро Баттувшин Балданцэрэн, Мунко Дондоков,Жаргал Омоктуев, Галсан Ошоров, Гэсэр Холхоев үльгэршэд түүрээгээ.

Мүн оперо болон баледэй академическэ театр «Буряадай балет. Шэнэ нэрэнүүд» гэhэн онлайн-тоглолто харуулаа hэн. Россиин «Соёл» гэhэн ехэ телеканалай эмхидхэhэн «Большой балет» гэжэ түсэлдэ амжалтатай хабаадаhан Харука Ямада, Эрдэм Сандаков хоёрhоо гадна Москвада болоhон ехэ урилдаанда шангай хоёрдохи hуури эзэлhэн Тимур Дымчиков энэ тоглолтодо уригдаhан байгаа. Гадна залуу хатаршад Маргарита Эрдыниева, Алдар Болтанов, Елизавета Ульяненко болон бусад уран бэлигтэйгээ олон мянган харагшадые танилсуулха аргатай байгаа бшуу.

Байн байтараа хамшаг үбшэнэй хүсэн бууража, ажабайдалнай урданайнгаа түбшэн намдуу хэбтээ орохо гээд батаар найдая. Театрнууд болон музейнүүд үүдэеэ үргэнөөр сэлижэ, уралиг сэгнэгшэдые бултыень угтан абаха гэжэ хүлеэнэбди.
Автор: Туяна Самбялова, сурбалжалагша, хэлэ бэшэгэй эрдэмэй дид-доктор